آسیای میانه و شبه قاره
اخراج مسلمانان از میانمار از نظر حقوق بین‌الملل کیفری

پس از وقوع خشونتهای اخیر در میانمار و اخراج مسلمانان این کشور به بنگلادش دو اصطلاح نسل‌کشی و جنایت علیه بشریت مکررا در خبرها شنیده می‌شود. به طور کلی در حقوق بین‌الملل چهار دسته از جرائم تعریف شده‌اند: نسل‌کشی، جنایت علیه بشریت، جنایت جنگی و جنایت تجاوز (با تجاوز جنسی اشتباه نشود). ذیلا به تشریح […]

پس از وقوع خشونتهای اخیر در میانمار و اخراج مسلمانان این کشور به بنگلادش دو اصطلاح نسل‌کشی و جنایت علیه بشریت مکررا در خبرها شنیده می‌شود. به طور کلی در حقوق بین‌الملل چهار دسته از جرائم تعریف شده‌اند: نسل‌کشی، جنایت علیه بشریت، جنایت جنگی و جنایت تجاوز (با تجاوز جنسی اشتباه نشود). ذیلا به تشریح دو مورد اول از این جرائم که با اخراج مسلمانان از میانمار بیشتر در ارتباطند می‌پردازیم:

۱- جرم نسل کشی: نسل کشی یا نسل‌زدایی یا ژنوسید به معنای از بین بردن همه یا بخشی از یک‌ گروه قومی، ملی، نژادی یا مذهبی است. نسل کشی به وسیله کشتن اعضای گروه، جلوگیری از تولد در آن گروه، قرار دادن گروه در شرایط منجر به نابودی و جز آنها انجام می‌شود. از مثالهای معروف نسل کشی می‌توان به کشتار یهودیان در جنگ جهانی دوم، کشتار مردان مسلمان شهر سربنیتسا در خلال جنگ بوسنی و کشتار کردها به وسیله رژیم بعث عراق در عملیات انفال اشاره کرد. نسل کشی شدیدترین جرم بین‌المللی محسوب می‌شود.

۲- جنایت علیه بشریت: به اعمالی نظیر قتل، به بردگی گرفتن، انتقال اجباری جمعیت، شکنجه، تجاوز جنسی و جز آنها اطلاق می‌شود هنگامی که به صورت نظام‌مند یا گسترده بر علیه جمعیت غیرنظامی انجام شود. بنابراین چند مورد معدود قتل یا تجاوز جنسی به تعداد محدودی از زنان گرچه جرم هستند، اما جنایت علیه بشریت به شمار نمی‌آید. اعمالی مانند ارتکاب کشتار گسترده ممکن است نسل‌کشی نیز محسوب شوند، اما تفاوت نسل‌کشی با جنایت علیه بشریت آن است که در نسل کشی حتما باید وجود قصد نابودی همه یا بخشی از گروه اثبات شود، حال آنکه در جنایت علیه بشریت وجود چنین قصدی لازم نیست و صرف ارتکاب اعمال فوق با شرایط گفته شده موجب تحقق این جنایات می‌شود.

برخی از ناظران اخراج اقلیت مسلمان روهینگیا از میانمار را که موجب کشته شدن بسیاری از آنها شده است نسل‌کشی به شمار آورده‌اند. اما حتی اگر نتوانیم وجود قصدی از سوی دولت میانمار برای نابودسازی همه یا بخشی از این گروه قومی را احراز کنیم آنچه که مسلم است این است که یک حمله گسترده و نظام‌مند علیه این اقلیت در جریان است و اعمالی نظیر انتقال اجباری جمعیت به شکل اخراج روهینگیاها به بنگلادش، قتل، تجاوز جنسی و جز آنها به شکل گسترده علیه آنها اعمال می‌شود.

بنابراین و بر اساس تعریفی که در بالا ارائه شد این اخراج اجباری و خشونت‌آمیز از نظر حقوق بین‌الملل جنایت علیه بشریت محسوب می‌شود.

 

سید رضا رفیعی

نظرات

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.