دانش نظامی: بمب‌افکن راهبردی B-52

آشنایی اولیه با B-52:

بیش از شصت سال است که B-52 ستون فقرات نیروی بمب‌افکن راهبردی آمریکا بوده است. هواپیمایی که میتواند متنوع‌ترین مجموعه تسلیحات موجود در زرادخانه آمریکا را حمل و رها کند، از جمله بمب‌های سقوط آزاد، بمب‌های خوشه‌ای و مهمات هدایت‌شونده دقیق. با به‌روزرسانی‌های مدرن، B-52  قادر است تمام تسلیحات توسعه‌یافته در نیروی هوایی ایالات متحده را  حمل کرده و همچنان در قرن بیست‌ویکم نقش مهمی در استراتژی دفاع ملی این کشور ایفا کند.

انعطاف‌پذیری طراحی B-52 یکی از ویژگی‌های برجسته آن است. این هواپیما در طول زمان، بر اساس نیازهای متغیر نظامی، تغییرات و ارتقاهای متعددی را پشت سر گذاشته است. B-52 از نقش اصلی خود به‌عنوان یک عامل بازدارنده هسته‌ای به یک بمب‌افکن متعارف چندمنظوره تبدیل شده است.

برای مثال، در مدل‌های اولیه، مسلسل‌چی دم در محل سنتی پشت هواپیما مستقر بود و با سیستم‌های هدف‌گیری دیداری و راداری کار می‌کرد. در مدل‌های بعدی، محل مسلسل‌چی به جلوی بدنه منتقل شد و عملیات هدف‌گیری تنها با رادار انجام می‌شد. اما از سال ۱۹۹۱، در تمامی B-52های عملیاتی، مسلسل عقب حذف شده است.

تاریخچه طراحی و تولید B-52:

توسعه B-52 از اوایل دهه ۱۹۴۰ با نمونه آزمایشی XB-52 آغاز شد؛ ابتکاری از سوی بوئینگ در پاسخ به درخواست نیروی هوایی برای طراحی یک بمب‌افکن جدید. در نوامبر ۱۹۴۵، نیروی هوایی ویژگی‌های عملکردی موردنظر برای یک بمب‌افکن راهبردی نوین را مشخص کرد؛ هواپیمایی که بتواند مأموریت‌های استراتژیک را به‌طور مستقل انجام دهد، بدون وابستگی به پایگاه‌های پیشرفته یا میانی که تحت کنترل سایر کشورها بودند.

سپس در ۱۳ فوریه ۱۹۴۶، نیروی هوایی آمریکا دعوت‌نامه‌ای برای ارائه پیشنهادات نمونه آزمایشی صادر کرد و از شرکت‌ها خواست براساس مشخصات مختلف طرح‌های خود را ارائه دهند.  

در ۵ ژوئن ۱۹۴۶، مدل ۴۶۲ بوئینگ، هواپیمایی با بال‌های صاف و شش موتور توربوپراپ، به‌عنوان برنده انتخاب شد. در ۲۸ ژوئن ۱۹۴۶، قراردادی ۱.۷ میلیون دلاری به بوئینگ اعطا شد تا نمونه کامل XB-52 را بسازد و آزمایش‌های مقدماتی را انجام دهد. با این حال، نگرانی‌هایی در نیروی هوایی درباره اندازه هواپیما و انطباق آن با الزامات طراحی مطرح شد. بوئینگ در پاسخ، دو مدل ارائه کرد: مدل ۴۶۴-۱۶ برای مأموریت‌های هسته‌ای و مدل ۴۶۴-۱۷ برای بمباران متعارف. برای کاهش هزینه‌ها، نیروی هوایی مدل ۴۶۴-۱۷ را انتخاب کرد که قابلیت تطبیق ثانویه برای حملات هسته‌ای را داشت. بعداً به بوئینگ دستور داده شد تا پیشرفت‌های فناوری از جمله سوخت‌گیری هوایی، افزایش سرعت، افزایش برد و دیگر امکانات را بررسی کند.

نگرانی دولت درباره مصرف بالای سوخت موتورهای جت باعث شد بوئینگ همچنان از مدل ۴۶۴-۳۵ با موتور توربوپراپ به‌عنوان پایه XB-52 استفاده کند. در ادامه بوئینگ مدل بزرگ‌تر ۴۶۴-۶۷ را طراحی کرد و پیشنهاد داد که اصلاحات بعدی در تولید می‌تواند آن را بیشتر بهبود دهد.

نهایتا بوئینگ در ۱۴ فوریه ۱۹۵۱ قرارداد تولید ۱۳ فروند B-52A و ۱۷ پاد شناسایی جداشدنی را دریافت کرد. آخرین تغییر مهم طراحی، شامل تغییر از کابین دو نفره پشت‌سرهم قدیمی به آرایش کابین کنار هم بود که اثربخشی کمک‌خلبان را افزایش داده و خستگی خدمه را کاهش داد. اولین نمونه آزمایشی XB-52 در ۱۵ آوریل ۱۹۵۲ پرواز کرد. این پرواز نخستین گام در یک مرحله فشرده آزمایش و توسعه بود. هواپیما عملکرد و برد چشمگیری نشان داد و الزامات نیروی هوایی آمریکا را برآورده کرد.

گونه‌های B-52:

گونه اولیه تولیدی که با نام B-52A شناخته می‌شد، در اواسط دهه ۱۹۵۰ وارد خدمت شد. پس از آن، مجموعه‌ای از گونه‌ها و اصلاحات معرفی شد، از جمله B-52B، B-52C، B-52D، B-52E، B-52F، B-52G  و  B-52H، که هر یک شامل پیشرفت‌هایی در موتور، اویونیک و تسلیحات بودند. این تلاش گسترده تولید، بیش از ۵,۰۰۰ شرکت را درگیر کرد و پیمانکاران فرعی ۴۱ درصد از بدنه هواپیما را ساختند.

در حالی که کارخانه سیاتل ۱۰۱ فروند مدل D را ساخت و ویتچیتا ۶۹ فروند تولید کرد. هر دو کارخانه به تولید B-52E ادامه دادند؛ ۴۲ فروند در سیاتل و ۵۸ فروند در ویتچیتا ساخته شد، همراه با B-52F (۴۴ فروند از سیاتل و ۴۵ فروند از ویتچیتا). تولید در نهایت در سال ۱۹۶۳ با B-52H به پایان رسید و مجموعاً ۷۴۲ فروند هواپیما ساخته شد، علاوه بر دو نمونه اولیه اصلی.

گونه B-52C، از نظر کلی بسیار شبیه به B-52B بود؛ همان موتورها و اویونیک تقریباً یکسان. بارزترین تفاوت ظاهری B-52C نسبت به B-52B، نصب یک مخزن خارجی عظیم سوخت زیر هر بال بود. همچنین مخزن تزریق آب در بخش عقبی بدنه حذف شد و به جای آن، یک مخزن تزریق آب در ریشه هر بال قرار گرفت.

گونه B-52D تقریباً مشابه B-52C بود و از سامانه کنترل آتشی که روی آخرین B-52C استفاده شده بود را به کار می‌گرفت. تنها تفاوت مهم، حذف کامل قابلیت حمل کپسول شناسایی بود.

گونه B-52E از نظر ظاهری خارجی تقریباً مشابه B-52D بود، اما در این دوره، پدافند هوایی شوروی به سطحی از پیشرفت رسیده بود که بمباران از ارتفاع بالا دیگر عملی و ایمن تلقی نمی‌شد؛ به همین دلیل فرماندهی استراتژیک هوایی (SAC) تاکتیک‌های پرواز در ارتفاع پایین (low-level penetration) را اتخاذ کرد. B-52E برای پشتیبانی از این مأموریت جدید، به مجموعه‌ای از سامانه‌های نوین مجهز شد که مهم‌ترین آن‌ها سامانه ناوبری و بمباران یکپارچه AN/ASQ-38 ساخت شرکت IBM بود. این سامانه شامل رادار ناوبری و بمباران Raytheon AN/ASB-4 و نشانگر سرعت زمینی/ارتفاع داپلر GPL AN/APN-89 می‌شد.

گونه B-52F نیز از نظر ظاهری و ساختاری بسیار نزدیک به B-52E بود، با این تفاوت عمده که به موتورهای بهبودیافته J57-43W مجهز شده بود.

گونه B-52G پرتولیدترین گونه از این خانواده به شمار می‌رود. این مدل با افزایش قابل توجه ظرفیت مخازن سوخت داخلی متمایز می‌شود.

نیروی هوایی ایالات متحده انتظار داشت پس از B-52، بمب‌افکن مافوق صوت North American B-70 Valkyrie را به خدمت بگیرد؛ به همین دلیل B-52G قرار بود آخرین مدل تولیدی باشد. اما در عمل، تنها دو فروند XB-70 ساخته شد و آن‌ها صرفاً به عنوان هواپیماهای آزمایشی به کار گرفته شدند. از سوی دیگر، نیروی هوایی به موشک بالستیک هواپایه GAM-87 Skybolt علاقه‌مند بود و به همین دلیل قراردادی به بوئینگ داد تا گونه نهایی B-52 یعنی B-52H را به عنوان پلتفرم پرتاب Skybolt بسازد. قرار بود B-52H چهار فروند Skybolt حمل کند؛ دو فروند روی هر پایه زیربال. اما پروژه Skybolt در دسامبر ۱۹۶۲ لغو شد و B-52H هرگز به طور عملیاتی این موشک را حمل نکرد.

پیکربندی و طراحی آیرودینامیک B-52:

ویژگی شاخص طراحی B-52، بال‌های عقب‌کشیده آن است. این طراحی مزایای متعددی دارد، از جمله بهبود عملکرد در سرعت‌های بالا، کاهش نیروی مقاوم هوا و افزایش بهره‌وری سوخت دارد. علاوه بر این، بال‌های عقب‌کشیده نقش کلیدی در افزایش پایداری و مانورپذیری هواپیما ایفا می‌کنند. به‌طور رسمی، سقف پرواز B-52 برابر با ۵۰,۰۰۰ پا (۱۵,۰۰۰ متر) ثبت شده است؛ با این حال، تجربه عملی نشان می‌دهد که رسیدن به این ارتفاع در زمانی که هواپیما کاملاً بارگذاری شده با بمب است، چالش‌های قابل‌توجهی دارد.

بر اساس منابع مختلف، ارتفاع بهینه برای یک مأموریت رزمی حدود ۴۳,۰۰۰ پا (۱۳,۰۰۰ متر) بود، چرا که عبور از این ارتفاع به‌سرعت برد هواپیما را کاهش می‌داد. بنابراین، در طول عملیات، توانایی دستیابی به حداکثر برد و ارتفاع کاملاً به مهارت و تلاش خدمه B-52 بستگی دارد. با در نظر گرفتن همه این عوامل، طراحی B-52 شامل بال‌هایی با نسبت ابعاد بالا است؛ یعنی بال‌ها بلند و نسبتاً باریک هستند. این طراحی باعث افزایش نیروی بالابر و کارایی می‌شود و امکان حمل بارهای سنگین در مسافت‌های طولانی را فراهم می‌کند. همچنین، درون بال‌ها مخازن سوخت قرار دارد تا برد پروازی افزایش یابد.

سیستم پیشران B-52:

از اواسط ۱۹۶۱، تحویل B-52H به نیروی هوایی آمریکا آغاز شد، نسخه مجهز به موتورهای توربوفن Pratt & Whitney TF33-P-3  با احتراق پاک‌تر و صدای کمتر، که هر کدام توان تولید ۱۷,۱۰۰ پوند نیرو را دارند. این افزونگی باعث می‌شود هواپیما حتی در صورت از کار افتادن برخی موتورها به پرواز ادامه دهد و بقای آن در مأموریت‌های دوربرد افزایش یابد. موتورها به صورت جفت در زیر هر بال نصب شده‌اند. هشت موتور B-52 در پوسته‌هایی جفت شده و با چهار پیلون در زیر و جلو لبه پیشروی بال آویزان هستند.

برنامه ارتقای موتور یک گام مهم در ده‌های اخیر بوده است، وقتی که در ۲۳ آوریل ۲۰۲۰، نیروی هوایی ایالات متحده درخواست پیشنهاد برای خرید ۶۰۸ موتور تجاری همراه با قطعات یدکی و تجهیزات پشتیبانی را صادر کرد. سپس، در ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۱، نیروی هوایی آمریکا موتور F130  ساخت Rolls-Royce را به‌عنوان برنده انتخاب اعلام کرد و برنامه خرید ۶۵۰ موتور را رونمایی کرد؛ شامل ۶۰۸ جایگزین مستقیم و ۴۲ موتور یدکی، با هزینه کل ۲.۶ میلیارد دلار. در چارچوب این ارتقا، هواپیماهای B-52H مجهز به موتورهای Rolls-Royce F130 به‌عنوان B-52J بازطبقه‌بندی خواهند شد.

اویونیک و رادار B-52:

در طول تاریخ خود، B-52 به‌طور مداوم مدرن شده و سیستم‌های پیشرفته اویونیک و رادار را در خود جای داده است که توانمندی‌های آن را در زمینه ناوبری، ارتباطات و مأموریت‌های حمله دقیق به‌طور چشمگیری افزایش داده‌اند. این ارتقاها نقش مهمی در حفظ اثربخشی B-52 در نبردهای معاصر ایفا کرده‌اند.

برای بهبود عملکرد هواپیما در ارتفاعات پایین، سیستم AN/ASQ-151 Electro-Optical Viewing System (EVS) بین سال‌های ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۶ نصب شد. این سیستم شامل یک دوربین تلویزیونی کم‌نور (LLLTV) و سیستم فروسرخ جلو‌نگر (FLIR) بود که در برجستگی‌هایی زیر نوک B-52G و B-52H جای گرفته بود.

در دهه ۱۹۸۰، فناوری GPS برای تقویت توانمندی‌های ناوبری B-52 به آن اضافه شد. علاوه بر این، IBM AP-101 به‌عنوان رایانه اصلی B-52 نصب گردید. در سال ۲۰۰۷، نصب LITENING targeting pod  توانایی هواپیما در هدف‌گیری زمین را به‌شدت بهبود بخشید و امکان استفاده از تسلیحات مختلف را فراهم کرد. این سیستم شامل هدایت لیزری، حسگر فروسرخ جلو‌نگر با وضوح بالا (FLIR) و دوربین CCD برای تصویربرداری هدف بود.

همچنین، B-52 اکنون مجهز به رادار پیشرفته APG-79B4 Active Electronically Scanned Array است که جایگزین آرایه‌های مکانیکی قدیمی آن شده است.

تسلیحات B-52:

محفظه بمب داخلی B-52 توانایی حمل طیف گسترده‌ای از مهمات هسته‌ای و متعارف را دارد. این انعطاف‌پذیری در حمل انواع سلاح‌ها، آن را به سکویی بسیار قابل تطبیق برای مأموریت‌های متنوع تبدیل کرده است.

از دهه ۱۹۸۰، هواپیماهای B-52H مجموعه‌ای از اصلاحات را پشت سر گذاشتند که امکان استفاده از موشک‌های هارپون، طیف گسترده‌ای از موشک‌های کروز، بمب‌های هدایت‌شونده لیزری و ماهواره‌ای و همچنین مهمات غیرهدایت‌شونده را فراهم کرد. برنامه Conventional Enhancement Modification (CEM)  نیز توانمندی‌های جامع B-52H  در حوزه تسلیحات متعارف را به‌طور قابل توجهی افزایش داد. این برنامه پیلون‌های تسلیحاتی زیر بال را به‌گونه‌ای اصلاح کرد که مشابه مدل‌های B-52G مسلح به سلاح‌های متعارف باشد و ادغام موشک‌های هارپون  و پوپای را ساده‌تر کرد.

در نقش هسته‌ای، این هواپیما قادر است تا ۱۲ فروند موشک کروز هسته‌ای AGM-86B ALCM را به‌صورت خارجی حمل کند و هم‌زمان ۸ موشک کروز دیگر یا مهمات سقوط آزاد هسته‌ای را درون محفظه داخلی جای دهد. در نسخه‌های ارتقایافته، توان حمل ۱۲ موشک AGM-158 JASSM روی پایلون‌های خارجی فراهم شده و محفظه داخلی نیز می‌تواند میزبان ۸ موشک JASSM-ER، فریب‌دهنده‌های MALD یا نمونه جنگ الکترونیک MALD-J باشد.

بی-۵۲ در حوزه تسلیحات متعارف، به طیف گسترده‌ای از مهمات هواپایه مجهز است؛ از جمله موشک‌های کروز متعارف AGM-86C/D CALCM، مین‌های دریایی Mk 62، بمب‌های سقوط آزاد Mk 82 و Mk 84، بمب‌های خوشه‌ای CBU-87 و CBU-89، مهمات هدایت‌شونده CBU-103، CBU-104 و CBU-105 WCMD، بمب‌های هدایت ماهواره‌ای GBU-31  و  GBU-38 JDAM، موشک‌های کروز دورایستای AGM-158A JASSM، بمب‌های هدایت لیزری GBU-10، GBU-12 و GBU-28. این تنوع این هواپیما را به یک پلتفرم راهبردی چندمنظوره تبدیل می‌کند که قادر است از بازدارندگی هسته‌ای تا حملات دقیق متعارف دورایستا را در یک چارچوب عملیاتی واحد اجرا کند.

تاریخچه عملیاتی B-52:

نمونه B-52A نخستین پرواز خود را در ۱۹۵۴ انجام داد و مدل B در ۱۹۵۵ وارد خدمت شد. در مجموع ۷۴۴ فروند  B-52  ساخته شد و آخرین آن، یک  B-52H، در اکتبر ۱۹۶۲ تحویل شد.

اولین بمب‌افکن B-52 که به طور رسمی وارد خدمت عملیاتی شد، یک فروند RB-52B بود که در تاریخ ۲۹ ژوئن ۱۹۵۵ به بال ۹۳ در پایگاه نیروی هوایی کسل (Castle AFB)، کالیفرنیا تحویل داده شد.

در ۲۱ مه ۱۹۵۶، یک فروند B-52B که از جزیره اینیوتوک در اقیانوس آرام پرواز می‌کرد، در جریان آزمایش CHEROKEE اولین بمب هیدروژنی آمریکا را به صورت هوایی رها کرد. این نخستین بار بود که B-52 یک بمب هسته‌ای واقعی را پرتاب می‌کرد. بمب مورد استفاده، Mark 15  ملقب به “Zombie” با قدرت انفجاری نزدیک به چهار مگاتن بود و بر فراز آتلول بیکینی رها شد. به دلیل یک اشتباه رویه‌ای بمب ۳۰ ثانیه زودتر منفجر شد و هواپیمای B-52 به همراه سایر هواپیماهای حاضر در تمرین، در معرض امواج انفجار قرار گرفتند اما دوام آوردند.

این هواپیماها تا سال ۱۹۶۳ به انجام آزمایش‌های رها‌سازی بمب‌های هسته‌ای ادامه دادند؛ زمانی که ایالات متحده پیمان منع آزمایش‌های هسته‌ای را امضا کرد که آزمایش‌های هسته‌ای در جو را به منظور کاهش انتشار آلودگی رادیواکتیو به محیط زیست ممنوع می‌کرد.

از تاریخ ۱۶ ژانویه ۱۹۵۷، سه فروند B-52B در قالب پروژه POWER FLITE، با استفاده از سوخت‌گیری هوایی، پروازی بدون توقف دور دنیا انجام دادند که ۴۵ ساعت و ۱۹ دقیقه به طول انجامید. این مأموریت تاریخی، اولین پرواز بدون توقف دور دنیا توسط یک هواپیمای جت را رقم زد.

اولین فروند از ۱۰۲ فروند B-52H در مه ۱۹۶۱ به فرماندهی هوایی استراتژیک تحویل داده شد. مدل H می‌تواند تا ۲۰ موشک کروز هواپرتاب حمل کند. علاوه بر این، B-52H  توان حمل موشک‌های کروز متعارف را نیز دارد؛ موشک‌هایی که از دهه ۱۹۹۰ و با عملیات طوفان صحرا به صحنه عملیات وارد شدند و با عملیات Inherent Resolve در ۲۰۱۶ علیه داعش مسیر خود را ادامه دادند.

انعطاف‌پذیری B-52 در عملیات طوفان صحرا و حملات ناتو به یوگوسلاوی کاملاً مشهود بود. B-52 ها تجمعات وسیع نیروها، تأسیسات ثابت و پناهگاه‌ها را هدف قرار دادند و روحیه گارد جمهوری‌خواه عراق را به شدت کاهش دادند. در ۲ تا ۳ سپتامبر ۱۹۹۶، دو فروند B-52H تأسیسات برق و ارتباطی بغداد را با ۱۳ موشک AGM-86C هدف گرفتند، عملیاتی که به عنوان بخشی از عملیات Desert Strike طولانی‌ترین پرواز رزمی آن زمان بود. این مأموریتی ۳۴ ساعته با مسافت رفت‌وبرگشتی ۱۶,۰۰۰ مایلی از پایگاه هوایی بارکسدیل در لوئیزیانا انجام گرفت.

در ۲۰۰۱، B-52 به موفقیت عملیات آزادی پایدار در تهاجم به افغانستان کمک کرد و با توانایی پرواز بلند بالای میدان نبرد، پشتیبانی هوایی نزدیک را از طریق مهمات هدایت‌شونده دقیق فراهم کرد. این هواپیما همچنین در جنگ دوم خلیج فارس نقش داشت و حدود ۱۰۰ موشک CALCM را در مأموریتی شبانه در ۲۱ مارس ۲۰۰۳ پرتاب کرد.

در ۲۰۱۶، B-52 پس از یک دهه بار دیگر وارد منطقه مسئولیت فرماندهی مرکزی سنتکام شد. این هواپیماها حدود ۱,۸۰۰ مأموریت رزمی علیه نیروهای داعش در سوریه و عراق انجام دادند.

درحال حاضر تنها مدل H هنوز در موجودی نیروی هوایی باقی مانده و به بال بمب‌افکن پنجم در پایگاه می‌نوت، داکوتای شمالی، و بال بمب‌افکن دوم در پایگاه بارکسدیل، لوئیزیانا اختصاص دارد که تحت فرماندهی Air Force Global Strike Command فعالیت می‌کنند. همچنین این هواپیما به بال بمب‌افکن ۳۰۷ تحت فرماندهی ذخیره نیروی هوایی در پایگاه بارکسدیل اختصاص داده شده است

مسیر آینده B-52:

آینده بازنشستگی کامل بمب‌افکن B-52 همچنان نامشخص است، اما طبق برنامه‌ریزی فعلی، این هواپیما تا سال ۲۰۵۵ به پرواز ادامه خواهد داد و در صورت تحقق این هدف، به رکورد بی‌سابقه‌ای در تاریخ هوانوردی نظامی دست می‌یابد: یکصد سال خدمت مداوم.

در تاریخ ۵ مه ۲۰۲۵، نیروی هوایی ایالات متحده رسماً پروژه گسترده و بلندپروازانه B-52J را به عنوان جامع‌ترین برنامه نوسازی تاریخ بمب‌افکن استراتژیک B-52 Stratofortress آغاز کرد. این بمب‌افکن زیرصوت و دوربرد که از دهه ۱۹۵۰ در خط مقدم خدمت بوده، اکنون در قالب برنامه B-52J قرار است تمامی ۷۶ فروند B-52H باقی‌مانده ساخت سال‌های ۱۹۶۱ و ۱۹۶۲ را به سطحی کاملاً جدید ارتقا دهد تا قابلیت عملیاتی مؤثر خود را حداقل تا اواسط دهه ۲۰۵۰ حفظ کند.

بر اساس زمان‌بندی اعلام‌شده، اولین پرواز نمونه B-52J حدود سال ۲۰۲۸ انجام خواهد شد و قابلیت عملیاتی اولیه نیز برای سال ۲۰۳۳ هدف‌گذاری شده است.

قلب اصلی این برنامه نوسازی، جایگزینی موتورهای قدیمی و فرسوده Pratt & Whitney TF33 با موتورهای مدرن Rolls-Royce F130 turbofan است. این موتور که از خانواده تجاری موفق BR725 مشتق شده، در پیکربندی دوپاد (twin-pod) برای B-52 آزمایش می‌شود. تست‌های اولیه در سطح دریا در مرکز فضایی استنیس ناسا در جریان است و آزمایش‌های ارتفاعی نیز برای فوریه ۲۰۲۵ در Arnold Engineering Development Complex برنامه‌ریزی شده است. رولز-رویس قرار است بیش از ۶۰۰ موتور را در کارخانه ایندیاناپولیس تولید کند.

موتور F130 با افزایش حدود ۳۰ درصدی بهره‌وری سوخت، برد فعلی حدود ۸۸۰۰ مایل دریایی (۱۴۰۸۰ کیلومتر) را به شکل قابل‌توجهی افزایش می‌دهد، هزینه‌های نگهداری را به شدت کاهش می‌دهد، نیاز به تعمیرات اساسی سنگین را حذف می‌کند، قابلیت اطمینان را به شکل چشمگیری بالا می‌برد و مهم‌تر از همه، فشار عملیاتی بر بدنه‌های بیش از شصت‌ساله هواپیما را به میزان قابل‌ملاحظه‌ای کم می‌کند.

اما نوسازی تنها به موتور محدود نمی‌شود. بوئینگ در این پروژه مجموعه‌ای جامع از تغییرات ساختاری و سیستمی را اجرا می‌کند که شامل موارد زیر است:
– طراحی و نصب پایه‌های موتور جدید
– بازطراحی و تعویض کامل سیم‌کشی داخلی هواپیما
– نصب هسته دیجیتال کاملاً جدید
– سامانه اویونیک پیشرفته
– ناوبری ماهواره‌ای مدرن
– ابزارهای ارتباطی به‌روز شامل Link 16
– کابین خلبان کاملاً دیجیتال با نمایشگرهای بزرگ و رابط‌های کاربری بهبودیافته

در بخش حسگرها نیز رادار پیشرفته AN/APG-79 AESA مشابه رادار F/A-18E/F Super Hornet جایگزین رادار قدیمی خواهد شد. این رادار قابلیت‌های بسیار بهتری در جستجو، نقشه‌برداری زمینی، هدف‌یابی دقیق و جنگ الکترونیک ارائه می‌دهد و آگاهی موقعیتی بسیار مطلوب‌تری در محیط‌های تهدیدزا فراهم می‌کند.

در کنار آن، ادغام پاد اخلالگر پیشرفته AN/ALQ-249(V)1 توان دفاعی هواپیما را در برابر رادارها و موشک‌های هدایت‌شونده به شکل چشمگیری افزایش می‌دهد. با این تغییرات، B-52J هرچند هرگز به یک پلتفرم رادارگریز تبدیل نخواهد شد، اما توانایی بسیار بالاتری برای عملیات دوربرد در محیط‌های پرتهدید پیدا می‌کند.

B-52J  با ظرفیت حمل ۷۰,۰۰۰ پوند (حدود ۳۱,۷۵۰ کیلوگرم) تسلیحات، همچنان متنوع‌ترین و سنگین‌ترین گزینه برای حمل تسلیحات در میان بمب‌افکن‌های استراتژیک نیروی هوایی آمریکا باقی خواهد ماند.

این بمب‌افکن همچنین برای عصر تسلیحات فراصوت آماده می‌شود. پس از لغو پروژه AGM-183 ARRW، تمرکز اصلی به برنامه Hypersonic Attack Cruise Missile (HACM) معطوف شده است؛ این یک موشک اسکرمجت‌دار که انتظار می‌رود تا پایان سال مالی ۲۰۲۷ به قابلیت عملیاتی برسد. همزمان، پایه‌های حمل مخصوص برای نصب چندین موشک فراصوت در یک مأموریت در حال توسعه است.

در افق بلندمدت‌تر، B-52J  احتمالاً قادر به پرتاب و هدایت پهپادهای همراه Collaborative Combat Aircraft (CCA)  نیز خواهد بود و بدین ترتیب نقش خود را از یک بمب‌افکن صرف به یک پلتفرم چندمنظوره فرماندهی و کنترل در نبردهای هوایی آینده گسترش خواهد داد.

هزینه کل برنامه حدود ۲.۵۶ میلیارد دلار برآورد شده که این رقم از سوی برخی منتقدان مورد انتقاد قرار گرفته و معتقدند این منابع بهتر بود به سمت تولید بیشتر B-21 Raider یا سایر پلتفرم‌های نسل بعدی هدایت شود. با این حال، با توجه به اینکه تعداد B-21 نهایتاً کمی بیش از ۱۰۰ فروند خواهد بود، ترکیب دوگانه بمب‌افکن‌های رادارگریز و غیررادارگریز همچنان برای دهه‌های آینده ضروری به نظر می‌رسد. در این معادله، B-52J به عنوان مکمل قدرتمند، ارزان‌تر و بسیار انعطاف‌پذیر در کنار B-21 قرار خواهد گرفت و تا مدت طولانی نقش کلیدی خود را در بازدارندگی استراتژیک آمریکا حفظ خواهد کرد.

مشخصات بمب‌افکن بی-۵۲ استراتوفورترس:

نقش: بمب‌افکن راهبردی دوربرد
ساخت: آمریکا
سازنده: بوئینگ
ورود به خدمت: ۱۹۵۵
خدمه: ۵ نفر
طول: ۴۸.۵ متر
طول‌بال: ۵۶.۴ متر
ارتفاع: ۱۲.۴ متر
موتور: ۸ × موتور توربوفن Pratt & Whitney TF33-P-3/103
برد رزمی: ۱۴۲۰۰ کیلومتر
برد فرابری: ۱۶۳۲۷ کیلومتر
سرعت: ۱۰۵۰ کیلومتر بر ساعت
سقف پرواز: ۱۵۰۰۰ متر
وزن خالی: ‍~ ۸۳ تُن
وزن برخاست: ~ ۲۲۰ تُن
بار مفید: بیش از ۳۱ تُن

تسلیحات:
۱ توپ ۲۰ م.م M61 Vulcan
بمب‌های سقوط آزاد
بمب‌های هدایت‌شونده دقیق (JDAM)
موشک‌های کروز (AGM‑۸۶ / AGM‑۱۵۸)
سلاح هسته‌ای

تصاویر بیشتر از بمب‌افکن بی-۵۲:

استفاده از محتوای تحولات جهان اسلام فقط با ارجاع‌دهی و ذکر نام “تحولات جهان اسلام” مجاز است.