پلتفرم اسپارتاک نوعی خودرو ضد مین و ضد کمین (امرپ) روسی است که با هدف حفاظت از نیروی انسانی در برابر آثار مرگبار سلاح‌های سبک، مین‌ها و ترکش‌های مهمات توپخانه‌ای در جریان عملیات‌های ضدتروریستی و مأموریت‌های ویژه طراحی شده است. این پلتفرم به تازگی توسط نیروهای مسلح ایران در فرماندهی مرزبانی فراجا به خدمت وارد شده است.

خودروی زرهی برادلی (Bradley Infantry Fighting Vehicle یا IFV)، طراحی شده توسط شرکت بی‌ای‌ای سیستمز (BAE Systems) در ایالات متحده، یکی از پیشرفته‌ترین خودروهای زرهی برای پشتیبانی از پیاده‌نظام در میدان‌های جنگ است. این خودرو از سال ۱۹۸۰ وارد خدمت ارتش آمریکا شد و در بسیاری از درگیری‌ها، از جمله جنگ‌های خلیج فارس، عراق و افغانستان، به‌طور گسترده استفاده شده است. برادلی با ویژگی‌هایی همچون قدرت آتش بالا، حفاظت قوی، و تحرک بالا، به یکی از اصلی‌ترین ابزارهای جنگی در نبردهای پیاده‌نظام تبدیل شده است. این خودرو در جنگ اوکراین نیز با ارائه نقش‌های پشتیبانی آتش، حمل و نقل نیرو و مقابله با تهدیدات زرهی، به نیروهای اوکراینی در برابر حملات روسیه کمک کرده و تاثیر زیادی در نبردها داشته است. در این مقاله به بررسی این نفربر زرهی خواهیم پرداخت.

موشک KS-172 با نام‌های دیگر K-100، Izdeliye-172، AAM-L و R-172 یک موشک هوا‌به‌هوای بسیار دوربرد روسی است که برای هدف‌گیری هواپیمای هشدار زودهنگام (AWACS)، تانکرهای سوخت‌رسان هوایی و هواپیماهای فرماندهی و کنترل طراحی شده است. بر اساس منابع مختلف، برد ادعایی این موشک تا ۴۰۰ کیلومتر گزارش شده است. طراحی و توسعه موشک KS-172 پروژه‌ای طولانی و پرپیچ‌وخم بوده است و اخیرا در سال ۲۰۲۵ گزارش‌هایی حاکی از ورود آن به خدمت نیروی هوایی روسیه منتشر شده است. در ادامه به بررسی بیشتر این موشک خواهیم پرداخت.

شرکت اسکانا رباتیکس (Skana Robotics Ltd) یک شرکت دفاعی اسرائیلی است که بر توسعه سیستم‌های خودران دریایی از جمله شناورهای سطحی، زیرسطحی و دوزیست تمرکز دارد و با هدف تقویت نیروی دریایی مدرن فعالیت می‌کند. اسکانا با طراحی ماژولار محصولاتی مانند Bull Shark (شناور سطحی تاکتیکی)، Stingray (شناور زیرسطحی شناسایی و ضدزیردریایی) و Alligator (وسیله آبی–خاکی با ظرفیت بار بالا) با هزینه عملیاتی پایین تلاش دارد جایگاهی در بازار جهانی شناورهای بدون‌سرنشین به دست آورد.

هند در نمایشگاه هوایی دبی ۲۰۲۵ رسماً موشک هوا به هوای بومی Astra Mk1 را به‌عنوان جایگزین موشک روسی R-77 معرفی و تبلیغ کرد. این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که بسیاری از خریداران سنتی تسلیحات روسی مانند الجزایر، مصر، اندونزی، مالزی، ویتنام و صربستان از سال ۲۰۲۳ با تأخیرهای طولانی و عدم تحویل موشک‌های R-77-1 مواجه شده‌اند.

موشک هوا به هوای آر-۷۷ به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تسلیحات میان‌برد نیروی هوافضای روسیه شناخته می‌شود. این موشک با طراحی منحصربه‌فرد بالچه‌های مشبک، چالاکی و مانورپذیری بالایی دارد و در نسخه‌های مختلف از جمله R-77M تا برد ۱۹۳ کیلومتر توسعه یافته است. بهره‌گیری از رادار فعال چندمنظوره و لینک داده، فیوز مجاورتی و کلاهک ترکش‌شونده، این موشک را به یک سلاح «شلیک کن و فراموش کن» بدل کرده که توانایی درگیری مستقل با اهداف را دارد و امروز بخشی از تسلیحات نسل پنجم جنگنده Su-57 محسوب می‌شود.

موشک R-37M یک موشک هوا به هوای برد بلند مافوق صوت سوخت جامد روسی است که به‌عنوان یکی از برد بلندترین موشک‌های هوا به هوای عملیاتی جهان شناخته می‌شود. این موشک با هدایت فعال راداری با برد بیش از ۳۰۰ کیلومتر، گزینه‌ای ایده آل برای هدف قرار دادن تانکرهای سوخت رسان هوایی، آواکس و هر نوع پلتفرم دور ایستای هوایی دیگر است.

موشک R-73 / R-74 یک موشک هوا‌به‌هوای فروسرخ کوتاه برد طراحی شرکت Vympel NPO است. این موشک که از سال ۱۹۸۴ وارد خدمت شده در ناتو به نام AA-11 Archer شناخته می‌شود.

سامانه پدافند هوایی باراک ام‌ایکس (Barak MX) از محصولات صنایع هوافضای رژیم اسرائیل، نوعی سامانه پدافندی ماژولار شبکه محور با معماری باز است. این سامانه در انواع زمین‌پایه و دریاپایه با پشتیبانی از طیف متنوع رادارها و موشک‌های رهگیر، امکان درگیری با طیف متنوع اهداف آیرودینامیک، کروز و بالستیک را فراهم ساخته است. این سامانه با توجه به صادرات خارجی خود، خصوصا به مناطق تحت مناقشه از جمله قفقاز جنوبی، جنوب خلیج فارس و مدیترانه شرقی نه تنها یک جنگ‌افزار، بلکه به عنوان یک اهرم ژئوپلیتیکی برای رژیم اسرائیل شناخته می‌شود.

تاماهاوک (Tomahawk) یک موشک کروز زیرصوت، دوربرد و هدایت‌پذیر است که از زیردریایی‌ها و سکوهای سطحی شلیک می‌شود و برای حملات عمیق زمینی و هدف‌گیری اهداف با‌ارزش طراحی شده است. این موشک به‌خاطر قابلیت پرواز در ارتفاع پایین، هدایت ترکیبی دقیق و امکان بازهدف‌گیری در پرواز (در نسخه‌های مدرن)، طی نیم‌قرن گذشته به ابزاری کلیدی در عملیات‌های ضربتی ارتش ایالات متحده آمریکا تبدیل شده است.