شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵ - شنبه ۷ نوامبر ۲۰۲۶

پیوستگی بحران در دریای سرخ؛ حلقه محاصره تکمیل می‌شود؟‌

کشورهای حاشیه دریای سرخ در منطقه مهمی قرار دارند که می‌توان آن را زمین دوم رقابت‌های ایران و غرب تلقی کرد. صهیونیست‌ها با کمک امارات طرح مشترکی را در این منطقه اجرا می‌کنند که هدف آن تسلط بر کرانه شرقی دریای سرخ است. در این راستا، اخبار سفر فرمانده نیروهای پشتیبانی سریع سودان به فلسطین اشغالی و دیدار او با صهیونیست‌ها، تنش بین اریتره و سومالی‌لند و عملیات ارتش یمن علیه ائتلاف سعودی اهمیت ویژه‌ای دارد که بر این طرح صهیونیست‌ها اثر می‌گذارد.

پنجشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۵ - پنجشنبه ۵ نوامبر ۲۰۲۶

اتحاد رقبا در سایه جنگ منافع؛ بررسی علل همگرایی ریاض و ابوظبی در تقابل با پیشروی انصارالله

پیشروی انصارالله در سواحل غربی یمن و تسلط بر باب‌المندب، معادلات امنیتی خلیج فارس و دریای سرخ را وارد مرحله‌ای تازه کرده است. اهمیت این تحول تنها به تغییر موازنه نظامی در داخل یمن محدود نمی‌شود؛ بلکه می‌تواند بار دیگر عربستان و امارات را که طی سال‌های اخیر بر سر آینده سیاسی و جغرافیایی یمن و نیروهای محلی این کشور دچار اختلاف شده‌اند، در برابر یک تهدید مشترک قرار دهد. در چنین شرایطی، مجموعه‌ای از دیدارها و تحرکات دیپلماتیک میان ریاض و ابوظبی، همزمان با سفر بنیامین نتانیاهو به ابوظبی، این پرسش را مطرح می‌کند که آیا زمینه برای نوعی هماهنگی دوباره میان دو کشور در پرونده یمن در حال شکل‌گیری است و آیا نتانیاهو می‌کوشد از این فرصت برای ایجاد ترتیبات امنیتی جدید در برابر انصارالله و ایران استفاده کند؟

پنجشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۵ - پنجشنبه ۵ نوامبر ۲۰۲۶

گزارش رصد و تحلیل رویکرد اندیشکده‌های بین‌المللی در خصوص مسئله ایران

رصد و تلفیق داده‌های این اندیشکده‌ها نشان می‌دهد که به‌رغم تفاوت در رویکرد سیاسی از اندیشکده‌های تندرو تا میانه‌رو، همگی در یک محور تحلیلی اشتراک نظر دارند: «تثبیت قدرت نامتقارن ایران و ناکارآمدی رویکرد نظامی/تحریمی آمریکا». این اندیشکده‌ها به تصمیم‌گیران غربی هشدار می‌دهند که ایران توانسته با استفاده هوشمندانه از ابزارهای چندگانه خود شامل ایجاد ناامنی در کریدورهای انرژی هرمز و باب‌المندب، دور زدن ساختاریافته تحریم‌ها از طریق عراق، تهدید به خروج از «ان‌پی‌تی» و همچنین حفظ پتانسیل ضربه زدن به زیرساخت‌های انرژی شرکای آمریکا مانند عربستان، یک بن‌بست استراتژیک برای واشنگتن ایجاد کند. نتیجه‌گیری مشترک این گزارش‌ها آن است که تداوم وضعیت فعلی هزینه‌های سنگینی برای اقتصاد و امنیت جهانی دارد و واشنگتن یا باید به یک توافق و امتیازدهی سیاسی تن دهد، یا آماده مواجهه با بحران‌های گسترده‌تر اقتصادی و امنیتی در غرب آسیا باشد.

ایران اندیشکده
یکشنبه ۱۰ آبان ۱۴۰۵ - یکشنبه ۱ نوامبر ۲۰۲۶

ماشین نسل‌کشی هوش مصنوعی

این یادداشت به همدستی شرکت‌های بزرگ فناوری در جنایات جنگی و اشغالگری رژیم صهیونیستی می‌پردازد و هشدار می‌دهد که خودکارسازی جنگ با سرعتی فزاینده و بدون قاعده‌مندی در حال گسترش است. غول‌های فناوری آمریکایی مانند شرکت‌های گوگل، آمازون، مایکروسافت و پالانتیر با تأمین سیستم‌های هوش مصنوعی، زیرساخت‌های ابری و ابزارهای نظارتی، به بخشی جدایی‌ناپذیر از کمپین نسل‌کشی رژیم صهیونیستی علیه فلسطینیان تبدیل شده‌اند. این شرکت‌ها از طریق قراردادهای میلیارد دلاری مانند پروژه نیمبوس، قابلیت‌های پیشرفته رایانشی و یادگیری ماشین را در اختیار ارتش رژیم صهیونیستی قرار داده‌اند که هدف‌گیری مرگبار و نظارت جمعی را خودکار می‌کند.

شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵ - شنبه ۳۱ اکتبر ۲۰۲۶

سرگردان بین دیپلماسی و مقاومت

مرکز سیاست‌پژوهی و افکارسنجی فلسطین مستقر در رام‌الله، طی نظرسنجی‌های ادواری از مردم فلسطین در کرانه باختری و غزه، دیدگاه آنان پیرامون مهم‌ترین موضوعات جامعه فلسطین را مورد بررسی و کاوش قرار می‌دهد. در تازه‌ترین نظرسنجی این مؤسسه از ۵ تا ۸ آگوست ۲۰۲۶ با جامعه نمونه ۱۲۷۰ نفر (۸۳۰ نفر در کرانه باختری و ۴۴۰ نفر در غزه)، دیدگاه فلسطینیان در خصوص آتش‌بس جنگ غزه، جنگ رمضان و تحولات سیاست داخلی فلسطین و گروه‌های سیاسی را مورد سنجش قرار داده است. داده‌های کلی این نظرسنجی نشان‌گر تردید و ابهام مردم فلسطین نسبت به وضع موجود و نگرانی در خصوص پیامدهای مبارزه مسلحانه از یک‌سو و پذیرش خلع سلاح مقاومت از سوی دیگر است. اهمیت این امر بدین جهت است که پیامدهای ویران‌گر حملات حکومت اشغال‌گر قدس به غزه از ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵، تردیدهایی نسبت به کارآمدی مبارزه مسلحانه و راهبرد مقاومت ایجاد کرده، اما تجربه بدعهدی‌های مکرر آمریکا نسبت به تعهداتش در خصوص تشکیل دولت فلسطین و همچنین مواضع آشکار نتانیاهو درباره مخالفت با هر گونه راهکار سیاسی، سبب شده تا مردم فلسطین به مذاکره با واشنگتن و تل‌آویو نیز بی‌اعتماد باشند. در واقع، یک فضای گذار سیاسی مبهم و نااطمینان در میان جامعه فلسطینی پدیدار شده است. در خصوص حملات آمریکا و اسرائیل به ایران نیز، داده‌های نظرسنجی از حمایت محسوس فلسطینیان از ایران حکایت دارد.

سرگردان بین دیپلماسی و مقاومت
شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵ - شنبه ۳۱ اکتبر ۲۰۲۶

پهپادهای ارزان‌قیمت؛ کلاشنیکف عصر جدید

خطرناک‌ترین سلاح‌های خودکار لزوماً تجهیزات پرزرق‌وبرقی نیستند که تیتر اخبار را به خود اختصاص می‌دهند. سیستم‌های کوچکی که امروز در کارگاه‌های ساده از قطعات تجاری مونتاژ شده و فردا علیه نیروهای آمریکایی در هر نقطه از جهان به کار می‌روند، می‌توانند به‌مراتب مرگبارتر باشند. شبه‌نظامیان و گروه‌های شورشی در حال ارتقای ریز پرنده‌های تجاری برای حمل مواد منفجره هستند. این روند با استفاده از نرم‌افزارهای متن‌باز و نرم‌افزارهای هدایت برای عملکردهای خودکار تکمیل می‌شود.

چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵ - چهارشنبه ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶

انتقال احتمالی سامانه اس۴۰۰ ترکیه به امارات

شواهد موجود نشان می‌دهد که احتمال انتقال سامانه اس۴۰۰ ترکیه به کشور ثالث، به‌ویژه امارات، نسبت به گذشته افزایش یافته است. تحلیل این پرونده نشان می‌دهد که اس۴۰۰ دیگر صرفاً یک سامانه پدافند هوایی نیست، بلکه به اهرمی برای چانه‌زنی راهبردی میان قدرت‌های بزرگ تبدیل شده است. ترکیه از آن به‌عنوان ابزاری برای پایان دادن به بحران هفت‌ساله با آمریکا و بازگشت به همکاری‌های دفاعی غرب بهره می‌گیرد؛ واشنگتن آن را آزمونی برای بازگرداندن آنکارا به مدار کامل ناتو و کاهش نفوذ روسیه می‌داند؛ مسکو می‌کوشد بدون از دست دادن منافع سیاسی و اقتصادی خود، جایگاه صنایع دفاعی روسیه را در بازارهای منطقه حفظ کند؛ و کشورهای عربی خلیج فارس نیز این تحول را در چارچوب راهبرد تنوع‌بخشی به شرکای دفاعی و تقویت شبکه‌های پدافند هوایی چندلایه ارزیابی می‌کنند. در صورت انتقال سامانه به امارات، این تحول به‌تنهایی موازنه نظامی منطقه را دگرگون نخواهد کرد، اما می‌تواند روند شکل‌گیری شبکه‌های دفاع هوایی چندلایه در خلیج فارس را تسریع کرده و بر رقابت‌های تسلیحاتی و محاسبات بازدارندگی منطقه‌ای اثرگذار باشد. در مجموع، انتقال احتمالی اس۴۰۰ به امارات را نباید صرفاً یک خرید تسلیحاتی تلقی کرد، بلکه باید آن را بخشی از روند تحول معماری امنیتی خلیج فارس دانست. بر این اساس، راهبرد مناسب برای جمهوری اسلامی ایران نه واکنش‌های مقطعی، بلکه ترکیبی از تقویت بازدارندگی دفاعی و تهاجمی، توسعه دیپلماسی منطقه‌ای و مدیریت هوشمند روابط با قدرت‌های بزرگ است؛ رویکردی که می‌تواند هزینه‌های امنیتی این تحول را کاهش داده و از شکل‌گیری ترتیبات امنیتی نامطلوب برای منافع ملی ایران جلوگیری کند.

چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵ - چهارشنبه ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶

نیروی فراملی پهپادی سنتکام

فرماندهی مرکزی ایالات متحده از ایجاد نخستین یگان چندملیتی و چندحوزه‌ای پهپادهای تهاجمی خبر داده است؛ اقدامی که می‌تواند نشانه‌ای از ورود عملیات پهپادی آمریکا در غرب آسیا به مرحله‌ای تازه باشد. این یگان که «Task Force Falcon Strike» (نیروی ضربت فالکون استرایک) نام گرفته، برنامه ریزی شده است تا توانمندی‌های یگان های رزمی بدون‌سرنشین آمریکا و شرکای منطقه‌ای آن را در یک ساختار عملیاتی مشترک به یکدیگر متصل نماید. بر اساس اعلام سنتکام، فالکون استرایک از پهپادهای تهاجمی یک‌طرفه استفاده خواهد کرد؛ سامانه‌هایی که پس از انجام مأموریت به هدف اصابت می‌کنند و برخلاف پهپادهای رزمی چندبارمصرف، اساساً برای بازگشت به پایگاه طراحی نشده‌اند. نکته مهم‌تر این است که این یگان تنها به آسمان محدود نخواهد بود و سامانه‌های بدون‌سرنشین هوایی، سطحی و زیرسطحی را دربر خواهد گرفت؛ به این معنا که عملیات پهپادی در سه محیط «بالای دریا، روی سطح دریا و زیر آب» می‌تواند در قالب یک ساختار واحد هماهنگ شود.

سه‌شنبه ۵ آبان ۱۴۰۵ - سه‌شنبه ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶

رافائل؛ ستون فقرات دفاعی رژیم

رافائل سیستم‌های دفاعی پیشرفته سال ۲۰۲۶ را با بالاترین میزان سفارش‌ها در تاریخ تاسیس خود آغاز می‌کند؛ رقمی معادل ۷۴.۳۷ میلیارد شِکِل اسرائیل (حدود ۲۵ میلیارد دلار آمریکا) که نسبت به ۶۴.۷۷ میلیارد شِکِل (حدود ۲۱.۵ میلیارد دلار) در سال قبل افزایش یافته است. این آمار بر اساس گزارش رسمی سالانه مالی ۲۰۲۵ این شرکت است. این وضعیت پس از سالی رقم خورده است که طی آن سامانه‌های رافائل در جریان دو دور درگیری مستقیم با ایران به‌طور گسترده در شرایط واقعی جنگ مورد آزمایش قرار گرفتند. با این حال، گزارش حاضر به جای تمرکز بر شاخص‌های مالی شرکت، بر این موضوع تمرکز دارد که تجربه جنگی اخیر رافائل این شرکت را به سمت توسعه چه قابلیت‌هایی در آینده سوق می‌دهد.

سه‌شنبه ۵ آبان ۱۴۰۵ - سه‌شنبه ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶

جنگ اقتصادی علیه کشور

پس از شکست عملیات «خشم حماسی» دولت آمریکا از ابزار نظامی ناامید و به سیاست فشار اقتصادی و عملیات هدفمند نظامی بازگشته است. با واکاوی استراتژی نوین خزانه‌داری آمریکا برای محاصره کامل اقتصاد ایران از طریق ابزارهای «دولت‌داری مالی» به نظر می‌رسد واشنگتن قصد دارد شرکای تجاری کلیدی ایران مانند ترکیه، چین و امارات را بر مبنای منطق «وابستگی متقابل پیچیده»، رویکرد «انطباق بیش‌ازحد» در پیش گرفته و تجارت را به لایه‌های پرهزینه غیررسمی سوق دهد. در همین حال کشورهای آسیای مرکزی، افغانستان و پاکستان نیز به دلیل موانع ساختاری و وابستگی شدید به نهادهای مالی غربی، ظرفیت تبدیل شدن به شرکای راهبردی کلان را برای عبور از تحریم‌ها ندارند. در پاسخ به این انزوای فزاینده ساختاری متن توصیه می‌کند که با تمرکز فرماندهی تقابل در شورای عالی امنیت ملی، شریان‌های صادرات انرژی به چین از طریق واسطه‌های منطقه‌ای و توسعه مبادلات غیردلاری حفظ شود. در بخش توصیه سیاستی متن پیشنهاد می‌شود در صورت شکست راهکارهای اقتصادی، راهبرد «بازی با حاصل جمع صفر» و «تئوری مرد دیوانه» اتخاذ گردد. استراتژی پرخطری که هدف آن تصعید عامدانه تنش‌ها و تهدید زیرساخت‌های انرژی در منطقه اقیانوس هند است تا با ایجاد یک شوک سیستمی در بازارهای جهانی، قدرت‌های بین‌المللی از سر ناچاری و برای توقف این جنگ اقتصادی، وادار به مداخله و میانجی‌گری شوند.