توافق اخیر بین ترکیه و عراق در حوزه آب و انرژی شامل مکانیسم تأمین مالی پروژه‌های آبی امضا شده در اوایل ۲۰۲۴ و توسعه‌یافته تا بسته‌های ترکیبی نفتی- آبی در نوامبر ۲۰۲۵ یک تحول راهبردی در مدیریت منطقه‌ای اطراف رودهای دجله و فرات پدید آورده است. در سطح عملی، آنکارا با شبکه‌ای از سازوکارهای حقوقی، فنی و مالی، ورود شرکت‌های ترکیه‌ای و تأمین مالی پروژه‌ها، ظرفیت تعیین جریان آب، کیفیت و تخصیص منابع آبی ورودی به عراق را به نحو قابل‌ملاحظه‌ای تقویت کرده است. بغداد در موقعیتی قرار گرفته که به‌جای اعمال حاکمیت کامل بر منابع مشترک، به‌تدریج وارد سازوکارهایی می‌شود که دسترسی و تصمیم‌گیری بلندمدت را به شرکای خارجی خود خصوصاً ترکیه و بازیگران بین‌المللی همکار با آنکارا واگذار می‌نماید. این وضعیت از جهات حقوقی، اقتصادی، زیست‌محیطی و امنیتی پیامدهایی جدی برای ثبات داخلی عراق، توان تولیدی کشاورزی، امنیت غذایی و استقلال استراتژیک دولت مرکزی در بغداد را به همراه دارد.

انتصاب «مارک ساوایا» کارآفرین عراقی‌تبار کلدانی-آشوری به‌عنوان فرستاده ویژه رئیس‌جمهور آمریکا در امور عراق در آبان ۱۴۰۴، فراتر از یک اقدام دیپلماتیک معمول ارزیابی می‌شود. این انتصاب در مقطعی انجام شد که تنش‌ها میان واشنگتن و گروه‌های مقاومت افزایش یافته و عراق در آستانه انتخابات پارلمانی قرار داشت. از دید تحلیل‌گران، این اقدام بخشی از راهبرد کلان دولت ترامپ برای بازتعریف نقش عراق در نظم منطقه‌ای و مهار نفوذ ایران است. به بیان دیگر ساوایا، علاوه بر جایگاه نمادین خود به‌عنوان نماینده اقلیت‌های مسیحی، مأموریتی چندوجهی بر عهده دارد که سه محور اصلی آن بازسازی روابط بغداد و واشنگتن، تقویت سرمایه‌گذاری و حضور اقتصادی آمریکا و بازآرایی ساختار امنیتی عراق در جهت منافع غرب ارزیابی می‌شود.

پس از سقوط بشار اسد، حضور نظامی ایالات متحده در سوریه دستخوش تغییرات راهبردی متعددی شده است، به‌ویژه پس از آن‌که دولت ترامپ اعلام کرد قصد دارد نیروهای خود را کاهش دهد. در حالی‌که در ماه‌های اخیر برخی پایگاه‌ها شاهد خروج نیروها بوده‌اند، بررسی‌های بیشتر نشان می‌دهد روندی معکوس در حال شکل‌گیری است: گسترش سریع و افزایش فعالیت در پایگاه «قصرک» در حومه الحسکه. پرسش اینجاست که این تحرکات چه چیزی را درباره راهبرد واشنگتن در شمال‌شرق سوریه آشکار می‌کند و در واقع چه اتفاقی در پایگاه قصرک و تأسیسات آمریکایی در دیرالزور در حال رخ دادن است؟

بدون تردید امارات متحده عربی در سال‌های اخیر به بازوی امنیتی و اقتصادی ایالات متحده و رژیم صهیونیستی تبدیل شده و در قالب پروژه‌های اقتصادی، اهداف امنیتی عبری- غربی را به پیش می‌برد که نمونه بارز آن کشتار مردم سودان و حمایت از شورشیان نیروهای پشتیبان سریع است که در راستای قاچاق و غارت معادن طلای سودان صورت می‌گیرد. نمونه دیگر این موضوع را می‌توان به ورود امارات به پروژه‌های زیرساختی و کریدورهای تجاری در آسیای مرکزی مربوط دانست. این کشور اخیراً با امضای توافقنامه‌هایی با کشورهای این منطقه و همچنین قفقاز به دنبال ورود به کریدور میانی است که اهداف ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی (جغرافیایی-اقتصادی) همسو با تل‌آویو و غرب را دنبال می‌کند.

این تحلیل از نگاه الیزابت تسورکوف ارائه می‌شود و آن‌چه در ادامه می‌آید، جمع‌بندی و برداشت او از ابعاد ترور هیثم الطبطبائی، «رئیس ستاد حزب‌الله» است. الیزابت تسورکوف همان جاسوس پرحاشیه اسرائیلی است که در مارس ۲۰۲۳ در بغداد ربوده شد و تا سپتامبر ۲۰۲۵ در اسارت بود.

دولت رواندا به دنبال تبدیل شدن به پایگاهی برای دسترسی به بازار آفریقا است. در این راستا، دولت روآندا خود را به عنوان یک قطب قاره‌ای برای پهپادها یا وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین برای اهداف مختلف معرفی می‌کند که شرکت‌های بین‌المللی و محلی و همچنین ابتکارات دولتی برای پیشرفت این صنعت در کشور با هم همکاری می‌کنند.

در پی کاهش چشمگیر محبوبیت رژیم صهیونیستی در آمریکا، تل‌آویو کارزار گسترده‌ای را برای جلب حمایت دوباره مسیحیان و ترویج روایت خود از جنگ غزه آغاز کرده است. این طرح بخشی از برنامه گسترده روابط عمومی ۱۵۰ میلیون دلاری تل‌آویو برای تأثیرگذاری بر افکار عمومی غرب است.

پس از حملات ۷ اکتبر، رژیم صهیونیستی دکترین دفاعی خود را از «بازدارندگی و مهار» به «تهاجم پیشگیرانه و کنش یکجانبه» تغییر داده است. این رویکرد که ریشه در شکست‌های ۲۰۰۶ دارد، اکنون ایران را به‌عنوان «تهدید اصلی» تعریف کرده و بودجه و تمرکز نظامی خود را بر آمادگی برای رویارویی با تهران قرار داده است. چنین تغییری معادلات امنیتی منطقه را دگرگون کرده و ضرورت بازنگری در ارزیابی‌ها و سیاست‌های بازدارندگی ایران را برجسته می‌سازد.

در این گزارش، اندیشکده FDD (بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها) راهکارهای اجرایی برای مهار صادرات نفت ایران را بررسی کرده است. گزارش تأکید دارد که بازگشت تحریم‌های «اسنپ‌بک» تنها در صورتی مؤثر خواهد بود که بر حلقه‌های کلیدی زنجیره تجارت نفت، شامل بیمه، حمل‌ونقل، بنادر، پالایشگاه‌ها و نظام مالی تمرکز شود. در ادامه به بیان دیدگاه‌های این گزارش در خصوص روند مهار صادرات خواهیم پرداخت.

عراق در مرحله‌ای تعیین‌کننده از تحولات خود قرار دارد؛ جایی که تلاقی فشارهای بیرونی ناشی از نفوذ ایران و حضور نظامی ترکیه با بحران مالی دولت مرکزی و ساختار پیچیده‌ قدرت درون‌زا به‌ویژه نقش چندوجهی «حشدالشعبی» چشم‌انداز ثبات سیاسی و امنیتی کشور را به‌طور جدی تضعیف کرده است. حشدالشعبی اکنون نیرویی نیمه‌نهادینه به شمار می‌رود که در عین برخورداری از ظرفیت دفاعی و مشروعیت اجتماعی، دارای شبکه‌های سیاسی، اقتصادی و فراملی است که رفتار بخشی از واحدهای آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد؛ امری که احتمال بروز کنش‌های خودمختار، درگیری‌های محلی یا نمایش‌های قدرت را افزایش می‌دهد. آینده این وضعیت را می‌توان در سه سناریو ترسیم کرد: نخست، ادغام و نهادینه‌سازی تدریجی در چارچوب دولت در صورت وجود اراده سیاسی و شفافیت مالی؛ دوم، تداوم وضعیت نیمه‌نهادینه با درگیری‌های پراکنده که محتمل‌ترین مسیر است؛ و سوم، تشدید بی‌ثباتی در اثر محرک‌های منطقه‌ای یا بحران مالی عمیق. در این میان، راهبرد کاهش ریسک باید بر سه محور استوار باشد: حسابرسی و سامان‌دهی ساختار انسانی، اصلاح تدریجی چارچوب قانونی و سیاسی برای ادغام سازمان‌یافته و فعال‌سازی دیپلماسی منطقه‌ای جهت تثبیت خطوط قرمز امنیتی. آنچه حیاتی است، حفظ مشروعیت اجتماعی و کارکرد عملیاتی حشدالشعبی در فرآیند ادغام است تا این نیرو بتواند همچنان در شرایط بحرانی، نقش بازدارنده و تثبیت‌کننده خود را در ساختار امنیتی عراق ایفا کند.